Sỏi niệu quản có nguy hiểm không?

Câu hỏi khách hàng Quốc Trường: Hai tháng trước em bị đau vùng lưng bên trái, đi khám bác sĩ kết luận em bị sỏi niệu quản lưng . Bác sĩ yêu cầu uống thuốc và tiến hành mổ sau 2 tuần. Em chỉ uống thuốc và chưa quay lại tái khám. Thời gian gần đây em thấy hay bị nhói đau vùng bụng dưới bên trái, mỗi khi đi tiểu nhói đau hơn, em không còn thấy đâu vùng thắt lưng nữa. Uống nhiều nước thì lại dễ chịu. Bác sĩ cho em hỏi: Triệu trứng như vậy có phải là sỏi đã rớt xuống bàng quang không.

Xin chào bạn,

Triệu chứng bạn mô tả rất giống với tình huống di chuyển xuống đoạn niệu quản dưới (niệu quản chậu). Nhưng để chẩn đoán chính xác vị trí của sỏi ở niệu quản chậu hay bàng quang bạn cần phải làm một số xét nghiệm: X-Quang hệ niệu, siêu âm bụng, CT Scan bụng bạn nhé.

Tôi muốn nhấn mạnh với bạn một điều là sỏi niệu quản chỉ gây đau trong giai đoạn đầu, giai đoạn sau thường ít hoặc không đau khiến cho bệnh nhân chủ quan không tái khám với bác sĩ chuyên khoa. Khi phát hiện vẫn còn sỏi thì thường kèm theo thận bị ứ nước, suy giảm chức năng thận, nhiễm trùng huyết… lúc đó thường là quá trễ và có khi phải cắt bỏ luôn quả thận cùng bên với đoạn niệu quản bị bế tắc do sỏi.

Do đó, bạn cần phải tái khám lại với bác sĩ để điều trị triệt để bệnh sỏi niệu quản này nhé!

Bác sĩ Nguyễn Trí Quang

Sỏi thận Phải 10mm, đã mổ sỏi thận Trái phải làm sao?

Câu hỏi khách hàng Anh Vũ: Tôi bị sỏi thận phải, đã mổ một bên trái, sỏi to 10mm. Nếu như vậy thì tôi phải điều trị theo phương pháp nào và đến cơ sở y tế nào chữa tốt về bệnh thận?

Xin chào bạn, sau đây là một số chỉ định điều trị sỏi thận chủ động theo Hiệp hội niệu khoa châu Âu:

  • Kích thước sỏi to hơn
  • Sỏi thận ở những bệnh nhân có nguy cơ hình thành sỏi cao
  • Tắc nghẽn đường tiết niệu do sỏi
  • Nhiễm trùng
  • Sỏi kèm theo triệu chứng (đau, tiểu máu…)
  • Sỏi >15mm
  • Sỏi <15mm nhưng bệnh nhân không muốn chờ đợi theo dõi.
  • Có bệnh lý khác kèm theo
  • Tình trạng xã hội của bệnh nhân (Nghề nghiệp, du lịch…)
  • Bệnh nhân muốn điều trị

kidney-stones-graphic

Đối với bạn, do bạn đã mổ một bên và nếu hiện tại không có bất cứ triệu chứng và bệnh lý khác kèm theo. Bạn có thể lựa cho theo thứ tự ưu tiên sau:

  • Chờ đợi theo dõi thêm: kiểm tra mỗi 6 tháng sự ổn định của sỏi bằng siêu âm, X-quang bụng hay CT Scan bụng.
  • Tiến hành điều trị sỏi thận với các phương pháp theo thứ tự ưu tiên: Tán sỏi ngoài cơ thể (ESWL); nội soi tán sỏi thận ngược dòng bằng laser với ống nội soi mềm và lựa chọn cuối là nội soi tán sỏi thận qua da siêu nhỏ (mini – PCNL)

Bạn chỉ cần đến các trung tâm lớn về tiết niệu là có thể điều trị về bệnh này bạn nhé!

BS Nguyễn Trí Quang

Sỏi niệu quản

Mẹ tôi đau bụng bên hông dữ dội, đi khám siêu âm và chụp hình bụng thì phát hiện có sỏi ở niệu quản trái ở đoạn nối d=13mm, sỏi có ngạnh, thận trái ứ nước độ 2 sỏi thận 2 bên. Xin bác sĩ cho tôi hỏi, sỏi ở niệu quản trái của mẹ tôi có thể được tán nội soi bằng laser hay không và tiến hành tốt nhất ở bệnh viện nào? nếu không? phương pháp naò điều trị là tối ưu nhất, mẹ tôi có bệnh cao huyết áp, tôi xin chân thành cảm ơn!

– Bác sĩ  Nguyễn Trí Quang:

Mẹ của bạn đang bị triệu chứng đau quặn thận (T) do sỏi kẹt niệu quản. Với kích thước và vị trí viên sỏi bạn mô tả thì hoàn toàn có thể tán nội soi bằng laser. Bạn có thể đưa mẹ bạn đến một số bệnh viện có tán sỏi bằng laser: Bình Dân, ĐH Y dược, …tùy theo điều kiện kinh tế của gia đình bạn. Và bệnh tăng huyết áp của mẹ bạn cũng không phải là vấn đề lớn đâu!
Mong rằng những thông tin trên có thể giúp ích được cho bạn. Nếu như bạn vẫn còn thắc mắc và muốn tìm hiểu kỹ hơn về phẫu thuật này bạn có thể liên hệ với tôi qua trang web này hoặc qua mail: quangnguyen@victoriavn.com

NỘI SOI BÀNG QUANG

Nội soi bàng quang là một xét nghiệm quan trọng nhằm mục đích chẩn đoán các bệnh của đường tiết niệu, đặc biệt là các bệnh ở bàng quang và niệu đạo. Ngoài ra, nội soi bàng quang cũng có thể tham gia điều trị trong một số trường hợp.

KHI NÀO CẦN SOI BÀNG QUANG

Chẩn đoán

  • Chẩn đoán nguyên nhân gây tiểu máu, trong trường hợp tiểu máu đại thể, tiểu máu tái phát nhiều lần.
  • Tầm soát, kiểm tra bướu bàng quang, bướu niệu mạc đường tiểu trên.
  • Trong các trường hợp có các khối u ở vùng chậu nhằm khảo sát sự xấm lấn, chèn ép của khối u với bàng quang và niệu quản.
  • Theo dõi sau khi điều trị bướu bàng quang thể nông (giai đoạn sớm).
  • Nghi ngờ bị lao niệu – sinh dục.
  • Đánh giá tình trạng bàng quang trước khi phẫu thuật tạo hình làm rộng bàng quang : các trường hợp bàng quang teo nhỏ do bệnh lý.
  • Bàng quang tăng hoạt, bàng quang hỗn loạn thần kinh.
  • Các trường hợp tiểu không kiểm soát.
  • Chẩn đoán và điều trị viêm bàng quang kẽ.
  • Các trường hợp bất thường về giải phẫu và cấu trúc của đường tiểu dưới : hẹp cổ bàng quang, hẹp niệu đạo, túi thừa bàng quang, túi thừa niệu đạo, sỏi niệu đạo, sỏi bàng quang, dị vật trong lòng bàng quang…
  • Rò bàng quang  – âm đạo hoặc rò bàng quang – ruột.

Điều trị

  • Sỏi bàng quang
  • Viêm bàng quang kẽ
  • Lấy dị vật trong lòng bàng quang
  • Cắt đốt nội soi và hóa trị tại chỗ bướu bàng quang nông
  • Cắt đốt nội soi tuyến tiền liệt
  • Chụp niệu quản – bể thận ngược dòng

CÁC THỦ THUẬT THỰC HIỆN TRONG NỘI SOI BÀNG QUANG

Sinh thiết bàng quang

Chẩn đoán xác định bướu ác bàng quang, viêm bàng quang kẽ, lao bàng quang. Chống chỉ định sinh thiết bàng quang trong trường hợp viêm bàng quang cấp tính do lao. Trong trường hợp lao bàng quang, chỉ sinh thiết khi có hình ảnh củ lao hoặc các ổ loét ở xa miệng niệu quản bình thường (cần loại trừ bướu bàng quang).

Đặt thông niệu quản

Thông niệu quản được đặt trong trường hợp cần xác định tình trạng thông suốt của niệu quản (đánh giá hẹp niệu quản).

Lấy dị vật

Để tìm dị vật trong lòng bàng quang phải dùng ống soi có kích thước lớn hơn 19 Fr mới có kênh thao tác bên trong. Qua kênh thao tác đó dùng dụng cụ gắp lấy dị vật ra ngoài qua ngã niệu đạo.

Lấy thông niệu quản hoặc thông Double J đặt lưu trong bàng quang

Lấy sỏi bàng quang qua ngã niệu đạo.

CHỐNG CHỈ ĐỊNH NỘI SOI BÀNG QUANG

  • Viêm niệu đạo cấp, viêm tuyến tiền liệt cấp tính
  • Viêm tinh hoàn, mào tinh hoàn  cấp
  • Sốt do nhiễm trùng đường tiết niệu
  • Rối loạn đông máu nặng

Các tình huống có thể gặp sau soi bàng quang cần thông báo trước cho bệnh nhân:

  • Tiểu đau buốt, tiểu máu
  • Nhiễm trùng đường tiểu dưới
  • Bí tiểu, thủng niệu đạo  (rất hiếm gặp)

NỘI SOI BÀNG QUANG Ở TRẺ EM

CHẨN ĐOÁN

  • Bất thường bẩm sinh : Túi thừa bàng quang, tồn tại ống niệu rốn, nang niệu quản, van niệu đạo sau, hẹp niệu đạo, niệu đạo đôi…
  • Nghi ngờ tắc nghẽn đường tiểu dưới.
  • Tiểu máu
  • Tiểu không kiểm soát kéo dài
  • Xoang niệu dục (tồn tại ổ nhớp), rối loạn biệt hóa giới tính
  • Theo dõi sau khi tạo hình bàng quang , chuyển lưu nước tiểu

ĐIỀU TRỊ

Ngược dòng bàng quang – niệu quản:

Các chất được bơm vào bàng quang (như Deflux) tại vị trí lỗ niệu quản ở sàn tam giác để làm thay đổi chiều dài và độ chếch của đoạn niệu quản nội thành bàng quang có tác dụng chống ngược dòng (chỉ định điều trị với các trường hợp : ngược dòng nguyên phát độ II, III, IV, ngược dòng nguyên phát độ I hai bên, ngược dòng kéo dài hoặc tái phát sau phẫu thuật).

Bàng quang hỗn loạn thần kinh: Các trường hợp thoát vị màng tủy ở trẻ em thường có phản xạ cơ chóp bàng quang làm bàng quang giảm dung tích, giảm khả năng dãn nở, nhưng lại co bóp không hiệu quả. Về lâm sàng trẻ vừa bị són nước tiểu vừa có nước tiểu tồn lưu. Các biện pháp điều trị thường dùng là đặt thông niệu đạo sạch cách quãng cùng với thuốc kháng cholinergic. Tuy nhiên có 10% các trường hợp không đáp ứng với thuốc cholinergic hoặc thuốc có tác dụng phụ. Đối với những trường hợp này thường phải nội soi bàng quang để tiêm botulinum A toxin vào cơ detrusor giúp cơ bàng quang bớt tình trạng co thắt.

Nang niệu quản : Nang niệu quản là tình trạng dãn nở bẩm sinh dạng nang của đoạn niệu quản nội thành bàng quang. Có 80% các trường hợp nang niệu quản xuất hiện ở niệu quản của phần thận trên trong các trường hợp thận đôi. Nang niệu quản hai bên chiếm 10 % các trường hợp nang niệu quản. Các trường hợp nang niệu quản ở niệu quản bình thường, nang nằm trọn trong lòng bàng quang. Các trường hợp nang niệu quản ở niệu quản lạc chỗ, nang có thể nằm ngay cổ bàng quang hoặc nằm trong niệu đạo. Hơn 50% các trường hợp sau khi cắt nang niệu quản cần phải được điều trị tiếp bằng phẫu thuật cắm lại niệu quản vào bàng quang.

Van niệu đạo sau: Qua ống nội soi, dùng dao điện cắt van niệu đạo tại 3 vị trí sẽ giải quyết được tình trạng bế tắc đường tiểu dưới.

Hẹp niệu đạo: nội soi dẫn đường có vai trò rất quan trọng , quyết định chẩn đoán và điều trị.

TÓM LẠI

Khi có bất cứ triệu chứng nào của bệnh lý đường tiết niệu dưới, bệnh nhân cần phải đến khám tại những trung tâm niệu khoa được trang bị tốt để chẩn đoán sớm và kịp thời, góp phần quyết định thành công của việc điều trị bệnh.

MỘT SỐ HÌNH ẢNH NỘI SOI BÀNG QUANG

Bladder cancerbladder cancer CystoBướu bàng quang

Nang nieu quanNang niệu quản

Van nieu dao

Van niệu đạo sau

Soi nieu dao

Sỏi trong niệu đạo nam

Soi nieu quan 1Niệu quản bên trái trước khi gắp sỏi

Soi nieu quan 2  Niệu quản bên trái sau khi gắp sỏi

Bác sĩ NGUYỄN TRÍ QUANG

Chuyên khoa Tiết niệu & Nam khoa phòng khám quốc tế Victoria

135A Nguyễn Văn Trỗi, p 12, Q. Phú Nhuận, TP HCM